استان کرمان با مساحت 182 هزار کیلومترمربع (11 درصد از کل مساحت کشور) پهناورترین استان ایران میxadباشد. به استناد آمار شرکت سهامی آب منطقهxadای استان کرمان، 2391 رشته قنات در این استان وجود دارد. از این تعداد قنات 375 میلیون مترمکعب آب استخراج شده که 6 درصد از میزان برداشتxadهای کل آب از منابع زیرزمینی را شامل میxadشود. بخش گلباف، با جمعیت 14473 نفر (بر اساس آماربرداری سال 1395)، به عنوان بخشی از شهرستان کرمان در فاصله 110 کیلومتر از شهر کرمان قرار دارد. بر اساس آماربرداری سال 1390، در این بخش حدود 18 قنات فعال وجود دارد که سالانه 3 میلیون مترمکعب آورد برای بخش گلباف دارند. به جز 5 قنات که 90 درصد آوردشان را برای کشاورزی در نظر گرفتهxadاند، مابقی قنوات، تقریبا تمامی آورد خود را به سیراب کردن باغات و مزارع کشاورزی اختصاص دادهxadاند. این آمارها وابستگی شدید کشاورزی _که نقش بسیار مهمی را در تولید و اشتغال منطقه دارد_ را به آب قنوات نشان میxadدهد. دهانه قنات خندق در گلباف ادامه مطلب

کلید واژه "توسعه پایدار" امروزه در کشور بسیار فراگیر شده است. رویکردی که بر مبنای آن در فرآیند توسعه همواره باید ابعاد اقتصادی، اجتماعی، زیستxad محیطی و نهادی با یکدیگر در نظر گرفته شود و رشد اقتصادی بدون توجه به ابعاد غیراقتصادی پایدار نخواهد بود. رصد آماری مصرف این کلید واژه در سخنان مسئولان کشور، میxad تواند روند فراگیر شدن آن را تایید کند. اما به راستی در میدان عمل تا چه میزان تصمیمات با توجه به محیط زیست و مسائل فرهنگی اجتماعی گرفته میxadشود؟ یا سر راست xadتر: در جایی که ابعاد اقتصادی و غیراقتصادی توسعه در تضاد باشند، چه کسی برنده این جنگ میxadشود؟ نظام تصمیم xadگیری در خدمت نفع بلندمدت مردم است یا نفع کوتاه مدت گروه اقلیت؟ اگر کمی با دقت به اخبار و اطراف خود بنگریم به جواب پی میxadبریم. در هر گوشه xadای از کشور مصادیق این جنگ بزرگ و کم صدا به چشم میxad خورد. اخیرا به همراه 2 نفر از همکاران به منطقه جنوب کرمان و شهرستانxad های جیرفت و عنبرآباد سفر کردیم. در این منطقه 2 موضوع بسیار پررنگ است: کشاورزی و آثار باستانی. کشاورزی در این منطقه بسیار پررونق و متنوع است به گونه xadای که تنها در شهرستان جیرفت سالانه 80 نوع محصول کشاورزی به مقدار 4.5 میلیون تن کشت می xadشود. اما در کنار این آمار که مایه فخر مسئولان است باید به بدهکاریxad های اکثر کشاورزان به خاطر نوسانات قیمت در بازار محصولات و البته خشکسالی و اس

در هر شهر و روستای ایران انگشت شمارند خانه هایی که حداقل یک قرن عمر کرده باشند. از طرفی مساله بافت فرسوده و خطرات خانههای قدیمی که مخصوصا در مناطق زلزله خیز هر آن ممکن است بر سر ساکنینش آوار شود مرتبا گوشزد میشود. اما از این فاجعه بارتر وضعیت ساخت و سازهای جدید است که آنها نیز پس از کمتر از دو دهه از عمر خود تبدیل به خانههایی کلنگی میشوند و سوال مطرح میشود که آیا واقعا خطرات ساختمانهای تازه ساز، کمتر از خانههای قدیمی است؟ یا تنها خطر ریزش یک سقف گلی و تیرهای چوبی را با آوار چندین طبقه آپارتمان نوساز و مصالح جدید تیرآهن و سیمان و آجر جایگزین میکند؟ نگاه به مساله ساخت و سازهای بیکیفیت از دیدگاه اجتماعی قابل توجه است. معمولا ریشه بسیاری از مسائل اجتماعی دوروبرمان را نقش عواملی همچون تاثیر تحریم، عملکرد فلان دولت، جهتگیریهای حکومت و یا کمی دورتر مربوط به حکومتهایی که در دوره معاصر حکمرانی کردهاند و همچنین وجود نفت و درآمدهای کلان آن میدانیم. فارغ از اینکه هر کدام از این عوامل تا چه اندازه در هر مساله اجتماعی نقش بازی کرده است، گاهی دیده میشود رفتارهای اجتماعی ایرانیان چه سبقه طولانیتری از این موارد دارد. سفرنامهها، به ویژه آن دسته که توسط مسافران منصف خارجی نوشته شدهاند، میتوانند راهنماهای خوبی برای شناخت از رفتارهای اجتماعی گذشته مردم این سرزمین باشند. ادامه مطلب

در بیش از سه دهه ی پس از انقلاب اسلامی، خوشبختانه شاهد رشد صعودی تعداد خیریه ها و سازمان های مردم نهاد در سراسر کشور بوده ایم. اما با وجود این رشد کمی، همچنان شاهد گسترش آسیب های اجتماعی در جامعه هستیم. در کنار بحران های طبیعی و آشکار نظیر بحران آب، سیل، زلزله، طوفان و... که هرساله کشور عزیزمان را تهدید می کند، بسیاری از بحران های خاموش اجتماعی نظیر فقر، اعتیاد، طلاق، کودکان کار و... در حال تخریب زیرساخت های فرهنگی و اجتماعی کشورهستند. بنابراین، یکی از چالش های کنونی کشور در بعد اجتماعی را می توان عدم برنامه ریزی در بکارگیری و استفاده صحیح از فعالیت های داوطلبانه در سازمان های مردم نهاد و خیریه و ساماندهی این فعالیت ها در راستای حل بحران های خاموش اجتماعی دانست. دوره آموزشی مدیریت بحران با حضور دکتر اندام، رییس سازمان داوطلبان جمعیت هلال احمر و جمعی از مدیران پایه حوزه داوطلبان جمعیت هلال احمر سراسر کشور 2 تا 5 آبان 96 در اصفهان برگزار شد. در روز سوم این رویداد که با حضور بیش از 40 نفر از مدیران استانی سازمان داوطلبان سراسر کشور در سالن اجتماعات هتل آسمان اصفهان برگزار شد، کارگاهی با عنوان "نوآوری در سازمان های مردم نهاد" توسط دو تن از اعضاء گروه نوآوری و کسب و کار اجتماعی پژوهشکده سیاست گذاری علم، فناوری و صنعت دانشگاه صنعتی شریف برگزار شد. ادامه مطلب

سیره پیامبر اسلام (ص) اهمیت توجه به محرومان را تایید میکند و یکی از دلایل نفوذ کلام پیامبر (ص) در صدر اسلام همین موضوع بوده است. در نهج البلاغه فرازهای بسیاری به این امر اختصاص دارد و شیوه خلافت امیرالمومنین (ع) و خدمت به ضعفا بر کسی پوشیده نیست. اسلام شدیدا بر محرومیت زدایی تاکید دارد و مراجع تقلید، سهم زیادی از وجوه شرعی را به همین امر اختصاص میدهند. توجه به مستضعفان، محرومیت زدایی و رفع فقر همواره از دغدغههای مسئولان کشور بوده و از همان ابتدا به عنوان یکی از مهمترین اهداف انقلاب برشمرده شده است. در همین راستا نهادهای وابسته به حکومت یا مستقل زیادی هم تشکیل شدهاند و بعضا با سرمایههای بسیار بالا، به دنبال محرومیت زدایی هستند. با این همه، آیا انقلاب به هدف خود رسیده است؟ آیا فقر در کشور ریشه کن شده است؟ بدیهی است که دست یابی به چنین اهداف بزرگی زمان زیادی میبرد و شاید هیچ گاه نتوان به آن رسید. حال سوال این جا است که آیا مسیر حرکت خود را به درستی انتخاب کردهایم؟ آیا توانایی جلوگیری از رشد محرومیت را داریم؟ آیا درصد افراد فقیر در حال کاهش است؟ متاسفانه نمیتوان پاسخ دقیقی به این سوالات داد. سالها است که همه از محرومیت زدایی سخن میگویند و مسئولان ادعا دارند که تمام تلاش خود را برای آن به کار بستهاند. اما تا به حال کسی این مفهوم را تشریح نکرده است. کسی نحوه مقابله با فقر را

یازدهمین نشست از سلسله "نشستxadهای توسعه محلی در ایران"، با موضوع "نگاهی آسیبxadشناسانه به نقش اردوهای جهادی در کمک به توسعه محلی در ایران"، 24 مهرماه در پژوهشکده سیاستگذاری علم، فناوری و صنعت دانشگاه صنعتی شریف برگزار شد. در ابتدای نشست، جناب آقای طهماسبی دبیر نشست، ضمن بیان تجربیات دو ساله برگزاری نشستxadهای توسعه محلی در ایران در پژوهشکده سیاستگذاری بیان داشتند که توسعه محلی در ایران آنچنان که در میدان عمل و عرصه به آن پرداخت شده است، در میدان بحث و نظر و ارزیابی به آن پرداخته نشده و پژوهشکده به عنوان یک بخش علمی و دانشگاهی، سعی دارد بیشتر به مسائل علمی الگوها و مباحث توسعهای در خلال این نشستxadها بپردازد. در بخش نخست این جلسه، تیم سازندگی سازمان بسیج دانشجویی، ضمن ارائه وضعیت و تاریخچه اردوهای جهادی به بیان گزارشی از فعالیتxadها و رویکردهای غالب این سازمان در سال 1395 پرداختند. در ادامه جناب آقای کمر روستا، مسئول هماهنگی تشکلهای جهادی کمیته امداد و مسئول بنیاد جهادی مشکات، به آسیبشناسی اردوهای جهادی در بخشxadهای مختلف پرداختند. در انتها نیز فرصتی برای نظرات شرکتxadکنندگان و پرسش و پاسخ ایشان فراهم گردید. ادامه مطلب

در ادبیات کارآفرینی اجتماعی برای یک کارآفرین اجتماعی ویژگیxad های شخصیتی گوناگونی شمرده میxad شود از جمله روحیه تسلیمxad ناپذیری و درس گرفتن از شکستxadها، تبدیل کردن تهدید به فرصتxad، استفاده از راهxad حل های نوآورانه، ریسکxad پذیری و غیره. هنگامی که با این تعاریف آشنا میxadشدم پیش خودم فکر میxadکردم اینxad تعریف از کارآفرین اجتماعی مبالغه آمیز است و کارآفرین اجتماعی را یک قهرمان شکستxad ناپذیر در نظر گرفتهxad اند که احتمالا در دنیای واقعی بسیار به ندرت یافت میxad شود. مدتی گذشت و در طرح تحقیقاتی «بررسی تجارب جهانی بنگاههای اجتماعی و شناسایی کسبوکارهای اجتماعی در بستر تعاون» به خاطر مطالعه یک تعاونی سازگار با الگوی بنگاهxad های اجتماعی راهی سیستان شدم و در شهر زابل با شخصی آشنا شدم که بسیاری از این صفات را دارا بود. در ادامه قصدم بیان خلاصهxad ای از داستان زندگی و فعالیتxadهای آقای حمید صابری، عضو هیئت مدیره و مدیرعامل تعاونی فراگیرملی توانمندسازی سیوستان است چراکه معتقدم داستان شکستxadها و تسلیمxad نشدنxadهای ایشان میxadتواند بسیار الهامxadبخش باشد. ادامه مطلب

چندی است که درگیر و دار انجام پایاننامه کارشناسی ارشد خود هستم و بر خلاف خیلی از همدورهایهایم که آموزش – محور کردند و خود را از شر انجام پایاننامهای به درد نخور! به تعبیر خیلیها رها کردند و علیرغم توصیههای بسیار دوستان خیرخواهم، پا در کفش انجام پایاننامهای تحولآفرین کردم چون از واقعیتهای غالب بر سیستم تحصیلات تکمیلی بیخبر بودم. در این نوشتار قصد ندارم مسائل و مشکلات عدیده نظام آموزش عالی و تحصیلات تکمیلی را نقد کنم بلکه از دردی سخن میگویم که رنج مشترک خودم و بسیاری از دوستانم است؛ انجام پایاننامه با هدف گرفتن مدرک نه حل مسئله و دردی واقعی استثنائاتی وجود دارد اما عموم پژوهشهای دانشگاهی در بخش پایاننامه به حل مسائل روز کشور نمیپردازد و مورد نیاز کشور نیست و از همین منظر، طالبی و هواخواهی ندارد که پیگیر انجام هر چه بهتر و سریعتر آن باشد. تاکنون تصور میکردم که دانشجویان عموما بپیچان، پایاننامه را میپیچانند و پایاننامهشان مستحق همنشینی خاکهای کتابخانههاست، ولی اخیرا متوجه شدم که بیتفاوتی اساتید و ارزشمندتر بودن وقتشان برای آنکه صرف این حوزههای بیاهمیت شود، دانشجویان علاقمند را هم به انفعال و سردی میکشاند و در آخرین دستاوردم متوجه شدم که موضوع از این هم حادتر است و علیالظاهر، خیلی از عقلاء و فضلاء پایاننامه را غول مرحله آخر اخذ مدرک میدانند که ن

یکی از دوستان من رو به یک گروه تلگرامی دعوت کرد بعنوان «کمک به معیشت کودکان بلوچ». این عنوان و برخی نوشتهxad های این گروه یک بارِدیگر دوگانه xadی ماهی دادن، یا ماهیگیری را یاد دادن / توسعه xadی زورکی یا توسعه مشارکتی/ رویکرد بالا به پایین یا پایین به بالا/ توسعهxad ی ناپایدار یا توسعه پایدار و... در من زنده شد. سوالی که خودم هم هنوز به دنبال جوابش هستم، این است که آیا این اقدامات آن نتیجه xadای که فکر میکنیم، را دارند؟ در واقع ریشهxad ی این سوال اینجاست که، نتایج کوتاه مدتِ برخی رفتارها با نتیجه ی بلند مدتشان کاملا برعکس یکدیگر عمل میکند و اتفاقا نتیجه بلند مدت به شدت قویتر است اما انسان نتیجه کوتاه مدت را همانطور که بهتر قابل مشاهده است بهتر هم لمس میکند! بعنوان مثال فقط خوشحالی آن لحظه ای را میبینیم که یک خوراکی یا کتاب را به کودک هدیه کرده xadایم اما این اثر دوم را نمیبینیم و لمس نمیکنیم که با این کارمان به این کودک یادداده ایم که نباید برای رسیدن به چیزهای خوب تلاش کند بلکه باید منتظر باشیم که خوبی های خودشان به سراغش بیایند. این دومین اثر که در کوتاه مدت خیلی برایمان مشهود و ملموس نیست، در بلند مدت باعث پایداری فقر خواهد شد! شاید بتوان با تغییرات کوچکی این اثرات منفی را کاهش داد، بعنوان مثال اینکه معلم یا والدین این خوراکی یا کتاب را به کودک بدهند، اثرات منفی را کاهش می دهد. ادامه مطلب

در ابتدای فعالیت دولت یازدهم، خانم ابتکار، رییس سازمان حفاظت محیط زیست در ارتباط با آلودگی هوای شهر تهران مدام از نقش بنزین های غیر استاندارد و بنزین های تولید پتروشیمی به عنوان اصلی ترین عامل آلودگی هوای تهران نام می برد. برای نمونه در این خبر:http://www.khabaronline.ir/(X(1)S(agmgmrptzlsncswiwidpf2wb))/detail/353831/society/environment به یکباره مسئولین جدید این سازمان در دولت دوازدهم نقش ماشین های سنگین را عامل اصلی در آلودگی هوا دانسته اند. به طوری که دکتر تجریشی، معاون محیط زیست انسانی این سازمان سهم خودروهای سواری در آلودگی هوا را 3 درصد دانسته و سهم اتوبوس ها و کامیون ها را 85 درصد دانسته است. قابل مشاهده در این خبر:http://www.etemaadonline.ir/news/news/153366اگر فرض کنیم که نه خانم ابتکار دروغگو بوده است و نه آقای تجریشی، بنابراین یا باید فرض بکنیم که با حل مساله آلودگی خودروهای شهری و کاهش سهم آنها، بخش خیلی زیادی از مشکل آلودگی هوای شهرها حل شده است و یا اینکه پژوهش هایی انجام شده که مسئولین را از اشتباهی که در شناسایی منشا آلودگی داشته اند، در آورده است.نادرست بودن مورد اول که کاملا مشهود است و وضعیت آلودگی هوا چیز دیگری را نشان می دهد.اما اگر مورد دوم درست باشد دو سوال پیش می آید:اول اینکه چه کسی مسئولیت تصمیم گیری اشتباه بر مبنای اطلاعات نادرست و نادقیق و هدر رفت منابع